Opleidingen » Schoolleider Basisbekwaam » Achtergrond

Zowel vanuit de overheid als in recent onderzoek is er veel aandacht voor de kwaliteit en de positie van de schoolleider. Het Ministerie van OCW zet beleid uit tot een verplichte opleiding voor schoolleiders om deze kwaliteit en positie te verhogen. De opleiding Schoolleider is ontwikkeld om op vakbekwaam niveau leiding te kunnen geven aan scholen in het po of vo.

In 2011-2012 is door dr. M.L. Krüger en dr. I. Andersen in opdracht voor het Ministerie van OCW gewerkt aan een set basiscompetenties voor leidinggevenden in het primair onderwijs. Deze basiscompetenties en de competentieset voor schoolleiders in het vo vormen de basis van deze opleiding. In de opleiding staat de ontwikkeling op het gebied van deze competenties, die het landelijke beroepsprofiel voor schoolleiders vormen, centraal.

Maatschappelijke noodzaak
De huidige maatschappij is aan veel veranderingen onderhevig. De school staat temidden van die dynamische omgeving. Globalisering en transparantie, mede ontwikkeld door het gebruik van ICT-technieken, kenmerken onze maatschappij. Uit de behoefte om het onderwijs te laten aansluiten op de kennis en vaardigheden die nodig zijn in onze kenniseconomie zijn nieuwe vormen van onderwijs voortgekomen. Die nieuwe vormen van onderwijs vragen om nieuwe vormen van leiderschap. Daarnaast zorgen decentralisatie van macht en de vergrote autonomie op het gebied van
financiën, personeelsbeleid en curriculum ervoor dat scholen verantwoording dienen af te leggen over hun onderwijskwaliteit. Om de onderwijskwaliteit hoog te houden dienen scholen continu in ontwikkeling te zijn. Dat vraagt om een schoolleider die op basis van visie, missie en ambitie leiding geeft aan een professionele organisatie. De opleiding richt zich op het ontwikkelen van kennis en vaardigheden van de schoolleider die bijdragen aan het verbeteren van het onderwijs voor de leerlingen.

De opleiding Schoolleider komt door onderzoeksmatig leiderschap als uitgangspunt te nemen tegemoet aan de ontwikkeling naar opbrengstgericht werken in het onderwijs. De minister van OCW heeft gesteld dat in 2015 50% van de vo scholen en 60% van de po scholen opbrengstgericht dient te werken, om op die manier de leerlingresultaten met name op het gebied van rekenen/wiskunde en taal/Nederlands te verhogen. Werken op basis van data brengt tevens in kaart waar sterktes en zwaktes van de school liggen. Op basis van die analyse kunnen talenten worden ontwikkeld en verbeterpunten worden aangepakt.

De school is niet meer een instituut op zich, maar een organisatie die midden in de maatschappij staat. Van de schoolleider wordt verwacht dat hij adequaat reageert op de omgeving en deze waar mogelijk beïnvloedt, zodat de schoolomgeving kan bijdragen aan het optimaliseren van het welzijn en presteren van de leerlingen. Tevens pleit de Onderwijsraad in haar advies Stand van educatief Nederland 2009 voor een grotere actieve betrokkenheid van de samenleving bij het onderwijs. De schoolleider zal de mogelijkheden van de eigen school moeten uitbreiden, maar ook inzicht moeten hebben
in de beperkingen van de school, zodat de school datgene wat ze kan, goed kan doen en zichzelf kan verbeteren waar mogelijk.

Lees verder: Hoe word ik schoolleider?